Bezirk Bochnia – dawny powiat (Bezirk) kraju koronnego Królestwo Galicji i Lodomerii, funkcjonujący w latach 1854–1867. Siedzibą starostwa było miasto Bochnia.
Historia
Bezirk Bochnia utworzono w ramach reformy uwłaszczeniowej z okresu Wiosny Ludów (1848–1849), która likwidowała jurysdykcję właściciela ziemskiego nad poddanymi. W Galicji, dominium – jako podstawowa jednostka administracyjna i filar systemu feudalnego straciło rację bytu. Konieczne stało się zatem wprowadzenie nowego systemu administracyjnego, którego zręby powstały w latach 1851–1855. Nowy trójstopniowy podział administracyjny objął 21 cyrkułów (niem. Kreise), 179 małych powiatów (niem. Bezirke) i ponad 6000 gmin (niem. Gemeinde).
Bezirk Bochnia objął obszar o wielkości 5,5 mil², zamieszkany był przez 32.321 ludzi i podzielony na 48 gmin katastralnych, w tym dwa miasta (Bochnia i Uście Solne). Wszedł w skład cyrkułu bocheńskiego, jako jeden z jego dziewięciu powiatówAllgemeines Landes-Gesetz- und Regierungsblatt für das Kronland Galizien und Lodomerien mit den Herzogthümern Auschwitz und Zator und dem Großherzogthume Krakau. Jahrgang 1854, Lemberg 1855.. Na północy powiat graniczył z Imperium Rosyjskim. 1 maja 1860 zniesiono cyrkuł bocheński, a jego cały obszar włączono do cyrkułu krakowskiegoErlaß des Ministers des Innern, giltig für den ganzen Umfang des Kaiserstaates, betreffend die Auflösung der Landesregierungen in Krakau und Czernowitz, dann der Kreisbehörden in Wadowice, Bochnia und Jasło und die Errichtung einer Kreisbehörde in Czernowitz.
Po nadaniu Galicji autonomii oraz powołaniu samorządu gminnego i powiatowego w 1865 zlikwidowano cyrkuły (Kreise). Dotychczasowe małe powiaty (Bezirke) w liczbie 179, utrzymały się do 1867 roku, kiedy to w następstwie kolejnej reformy administracyjnej (23 stycznia 1867) zostały zastąpione przez 74 większe powiaty. Obszar zniesionego Bezirk Bochnia wszedł wtedy w całości w skład nowego powiatu bocheńskiegoVerordnung des Staatsministeriums vom 23 Jänner 1867 über die Reform des politischen Verwaltung in den Königreich Galizien und Lodomerien mit dem Großherzogtum Krakau und den Herzogtümern Auschwitz und Zator.
Podział administracyjny (1854) +Podział administracyjny Bezirk Bochnia w 1854 rokuGazeta Lwowska. 1854, nr 131Lp.Gmina jednostkowaPowierzchniaLudnośćPowiat w 1867 po zniesieniu 1Bochnia (M)10625466 bocheński2Bieńkowice Baczyńskie393219 bocheński3Borek25771011 bocheński4Bessów379293 bocheński5Buczyna z Włostowicami i Podsobolowcem968435 bocheński6Brzeźnica1511709 bocheński7Bogucice812604 bocheński8Chodenice i Trinitatis505559 bocheński9Cerekiew z Czasławicami949441 bocheński10Cikowice413382 bocheński11Chełm z Siedlcem i Moszczenicą1200910 bocheński12Dębina z Buczkowem1063660 bocheński13Dąbrówka570240 bocheński14Damienice405442 bocheński15Dziewin3540879 bocheński16Drwinia863595 bocheński17Dąbrowica, Grabina i Bubinki228360 bocheński18Alt-Gawłów ze Słomką i Turcem708572 bocheński19Neu-Gawłów505283 bocheński20Gierczyce850399 bocheński21Gorzków592228 bocheński22Grobla51871271 bocheński23Jodłówka2036805 bocheński24Krzyżanowice Wielkie273381 bocheński25Krzeczów1566861 bocheński26Kolanów573317 bocheński27Łazy1354550bocheński28Łapczyca19161126bocheński29Majkowice9097bocheński30Mikluszowice z Gawłówkiem40211137bocheński31Nieszkowice ad Buczyna727501bocheński32Niedary1026420bocheński33Okulice z Bratucicami30771456bocheński34Ostrów Królewski493348bocheński35Ostrów Szlachecki525296bocheński36Podedworze i Wójtostwo361617bocheński37Proszówki, Krzyżanowice Małe i Wygoda583464bocheński38Rzezawa1386856bocheński39Ryszki i Liszki z Baczkowem397548bocheński40Świniarów296482bocheński41Stanisławice3140530bocheński42Stradomka218172bocheński43Trawniki927177bocheński44Wola Drwińska z Zieloną554443bocheński45Wyżyce ze Stryjowem508398bocheński46Wrzępia z Michalą918709bocheński47Zatoka410259bocheński48Uście Solne (M) z Błoniem18701467bocheński Objaśnienie:
(M) = miasto; (m) = miasteczko
Przypisy
Bibliografia Handbuch des Lemberger Statthelterei-Gebietes in Galizien für das Jahr 1858. Lemberg, 1858. Szematyzm Królestwa Galicji i Lodomerii z Wielkim Księstwem Krakowskim.
Kategoria:Historia Bochni Bochnia