– japoński dramat wojenny z 1959 roku w reżyserii Kona Ichikawy. Ekranizacja powieści Shōhei Ōoki z 1951 roku pod tym samym tytułem.

Fabuła Filipiny w styczniu 1945 roku. Na jednej z wysp archipelagu zajętych przez Amerykanów, LeyteGarbicz, Klinowski, ..., wegetuje grupa japońskich żołnierzy. Są wygłodniali, schorowani, obdarci i zdemoralizowani. Niektórzy z nich posuwają się do kanibalizmu. Pośród nich znajduje się szeregowiec Tamura, który nie rozumie otaczającej go rzeczywistości i jej nie akceptuje. Jednak w końcu i on pada jej ofiarą – zabija jednego ze swoich kolegów, gdy ten morduje i pożywia się zwłokami innego.

Obsada Eiji Funakoshi – Tamura Osamu Takizawa – Yasuda Mickey Curtis – Nagamatsu Mantaro Ushio – sierżant Kyū Sazanka – lekarz wojskowy Yoshihiro Hamaguchi – oficer Asao Sano – żołnierz Masaya Tsukida – żołnierz Hikaru Hoshi – żołnierz Jun Hamamura – żołnierz

Produkcja Scenariusz filmu powstał na osnowie książki Shōhei Ōoki, weterana wojny na Pacyfiku, który jej fabułę oparł w dużym stopniu na własnych przeżyciachEncyclopedia Britannica [dostęp 2025-08-25]. (ang.). Na potrzeby scenariusza filmu powieść zaadaptowana została przez żonę Ichikawy – Wadę Natto. Wprowadziła ona kilka zmian, z których najistotniejszą było usuniecie wątku chrześcijańskiego wyznania głównego bohatera – Tamury.

Plenery Zdjęcia do filmu powstawały na terytorium Japonii, w prefekturach Shizuoka i Kanagawa.

Odbiór Ognie polne, kolejna po Harfie birmańskiej antywojenna epopeja, ugruntowała renomę Ichikawy jako czołowego twórcy tego gatunku. Jednak to, co zyskało mu poklask krytyki w Japonii – brutalny realizm – wywołało niezadowolenie krytyków w USA. Film miał tam premierę we wrześniu 1963 roku. Większość recenzentów pisała o bezpodstawnie ponurym filmie antywojennym.

"Nigdy nie widziałem bardziej makabrycznego i fizycznie odrażającego filmu niż Ognie polne" – pisał znany krytyk filmowy Bosley Crowther na łamach The New York Times. "Jest on tak jednoznacznie odrażający, tak pełen poniżenia i śmierci, że wątpię, czy ktokolwiek może go obejrzeć bez mdłości [...] to hołd dla jego twórcy, ponieważ jest zupełnie oczywiste, że Kon Ichikawa zamierzał, aby był to brutalnie realistyczny obraz pewnego aspektu wojny". Krytyk kończy recenzję komentarzem, że jedyną publicznością, która mogłaby cieszyć się filmem, były by "osoby z gorzkimi wspomnieniami dotyczącymi Japończyków, pozostałymi po II wojnie światowej". Innym zarzutem jaki wysuwali krytycy w Stanach Zjednoczonych wobec filmu było ukazanie żołnierzy japońskich jako ofiar wojny, a nie agresorów.

Po kilkudziesięciu latach od premiery film wciąż zyskuje sobie uznanie krytyków. W rankingu popularnego, filmowego serwisu internetowego Rotten Tomatoes obraz posiada obecnie (2025) najwyższą, 100-procentową, pozytywną ocenę "czerwonych pomidorów".

Film nie był wyświetlany w polskich kinach i, w przeciwieństwie do obydwóch wersji Harfy birmańskiej, pozostawał stosunkowo nieznanym polskim widzom obrazem Ichikawy. Pisali o nim jednak polscy krytycy filmowi w swoich opracowaniach (zob. sekcja "Przypisy").

Nagrody Obraz był wielkim wydarzeniem na 14. MFF w Locarno w 1961 roku, gdzie otrzymał nagrodę główną Złotego LampartaThe Criterion Collection, .... Oprócz tego otrzymał kilka prestiżowych nagród na ryku lokalnym, tj. w Japonii. RokNazwa/WydarzenieNagroda/KategoriaNominowanyRezultat196114. MFF w LocarnoZłoty LampartKon Ichikawa1960Kinema JunpoNajlepszy aktorEiji FunakoshiNajlepszy scenariuszNatto Wada1960Nagrody filmowe MainichiNajlepszy aktorEiji Funakoshi1960Nagroda Błękitnej WstęgiNajlepszy reżyserKon IchikawaNajlepsze zdjęciaSetsuo Kobayashi

Przypisy

Bibliografia

Linki zewnętrzne

Kategoria:Japońskie adaptacje filmowe Kategoria:Japońskie dramaty wojenne Kategoria:Japońskie filmy o II wojnie światowej Kategoria:Japońskie filmy z 1959 roku Kategoria:Filmy kręcone w prefekturze Kanagawa Kategoria:Filmy kręcone w prefekturze Shizuoka Kategoria:Filmy nagrodzone Złotym Lampartem Kategoria:Filmy w reżyserii Kona Ichikawy Kategoria:Filmy, których akcja toczy się na Filipinach