Shichidō garan () – japoński termin buddyjski określający idealny, w pełni rozwinięty kompleks klasztorny składający się z siedmiu podstawowych budynków. Układ i lista siedmiu budynków wchodzących w skład garan nie są stałe; różnią się w zależności od szkoły buddyjskiej oraz okresu historycznego.

Etymologia Słowo shichidō () oznacza dosłownie „siedem hal świątyni” lub „siedem budynków świątyni”. Termin garan () jest skróconą, japońską formą słowa sōgyaranma (), które z kolei jest transliteracją sanskrytu saṃghārāma (सँघाराम). Słowo to oznaczało pierwotnie „ogród” lub „miejsce zamieszkania” dla wspólnoty mnichów buddyjskich, a z czasem zaczęło oznaczać cały kompleks klasztorny.

Układ i komponenty thumb|300px|Układ kompleksu klasztornego Shichidō garan - makieta Asuka-dera Kompozycja shichidō garan nie jest jednolita. Dwa najczęściej spotykane modele to układ typowy dla świątyń z okresu Nara oraz układ charakterystyczny dla szkół zen.

Układ w okresie Nara Wczesne kompleksy klasztorne, wzorowane na architekturze chińskiej i budowane w okresie Nara (710–794), charakteryzowały się symetrycznym rozmieszczeniem budynków wzdłuż osi północ-południe. W skład takiego kompleksu wchodziły zazwyczaj: Brama główna (, nandai-mon) Pagoda (, tō) Złota Sala lub Główny Pawilon (, kon-dō) – miejsce przechowywania głównych obiektów kultu Pawilon Wykładów (, kō-dō) Dzwonnica (, shōrō) Repozytorium sutr (, kyōzō) Jadalnia.

Układ w szkołach Zen Szkoły zen, które rozwinęły się w Japonii w późniejszym okresie, przyjęły inny model shichidō garan, w którym większy nacisk położono na praktyczne aspekty życia monastycznego. Siedem podstawowych budynków w klasztorze zen to: Brama główna, tzw. „brama górska” (, sanmon) Pawilon Buddy (, butsuden) Pawilon Dharmy (, hattō) – sala wykładów i ceremonii Kuchnia i budynek administracyjny Kwatery mnichów (, sō-dō) – miejsce medytacji, posiłków i snu Łaźnia (, yokushitsu) Toaleta (, tōsu).

Świątynie Za najwcześniejszy garan w Japonii uważa się świątynię Asuka-dera, zbudowaną przez Sogę no Umako (zm. 626), wpływowego urzędnika na dworze cesarskim. Inne świątynie które maja podobny układ budynków to Shitennō-ji i Hōryū-ji, wzniesione w podobnym okresie co Asuka-dera, a także Yakushi-ji (zbudowana pod koniec VII wieku) oraz Tōdai-ji (zbudowana w połowie VIII wieku).

Przypisy

Kategoria:Architektura buddyjska Kategoria:Architektura Japonii