Czesław Kazimierz Domański (ur. 11 kwietnia 1943 w Dąbrówce w powiecie kutnowskim, zm. 6 lipca 2026) – polski matematyk, statystyk i ekonomista, profesor nauk ekonomicznych, wieloletni kierownik Katedry Metod Statystycznych na Wydziale Ekonomiczno-Socjologicznym Uniwersytetu Łódzkiego, twórca łódzkiej szkoły statystyki nieparametrycznej, wieloletni prezes Polskiego Towarzystwa Statystycznego.

Życiorys Był synem Władysława i Reginy z domu Skwarna. Uczył się w Liceum Pedagogicznym w Radomsku oraz w Studium Nauczycielskim im. Ewarysta Estkowskiego w Łodzi, gdzie wybrał jako kierunek matematykę. W latach 1963–1968 studiował na Wydziale Matematyki, Fizyki i Chemii Uniwersytetu Łódzkiego, uzyskując tytuł magistra matematyki za pracę z zakresu cybernetyki i teorii informacji pt. Słowniki bezprzecinkowe, napisaną pod kierunkiem docenta doktora habilitowanego Jerzego Jaronia.

W 1976 uzyskał na Wydziale Ekonomiczno-Socjologicznym Uniwersytetu Łódzkiego stopień doktora na podstawie rozprawy Testy serii i ich ekonometryczne zastosowanie, przygotowanej pod opieką profesora Zdzisława Hellwiga. W 1986 uzyskał stopień doktora habilitowanego nauk ekonomicznych w zakresie statystyki na podstawie rozprawy Teoretyczne podstawy testów nieparametrycznych i ich zastosowanie w naukach ekonomiczno-społecznych. W 1991 otrzymał tytuł profesora nauk ekonomicznych na podstawie książki Testy statystyczne.

Przez większość kariery zawodowej związany był z Uniwersytetem Łódzkim. W latach 1976–1984 pełnił funkcję zastępcy dyrektora Instytutu Ekonometrii i Statystyki. W 1987 został docentem, a w latach 1987–1990 był prodziekanem Wydziału Ekonomiczno-Socjologicznego; w tym samym okresie (1987–1991) kierował Zakładem Metod Statystycznych w Instytucie Ekonometrii i Statystyki. W 1990 został profesorem nadzwyczajnym UŁ, a w latach 1990–1993 był dziekanem Wydziału Ekonomiczno-Socjologicznego. Od 1992 kierował Katedrą Metod Statystycznych. W latach 1997–2008 był dyrektorem Instytutu Ekonometrii i Statystyki, a w latach 2009–2013 dyrektorem Instytutu Statystyki i Demografii. W latach 1993–1996 pełnił funkcję prorektora Uniwersytetu Łódzkiego ds. ekonomicznych i promocji. Równolegle, w latach 1996–2011, kierował Katedrą Zastosowań Matematyki w Salezjańskiej Wyższej Szkole Ekonomii i Zarządzania w Łodzi.

Jego zainteresowania badawcze koncentrowały się na metodologii statystyki, w tym teoretycznych podstawach testów nieparametrycznych, porównywaniu nieparametrycznych i parametrycznych procedur wnioskowania statystycznego oraz statystyce małych obszarów. Prowadził również liczne prace aplikacyjne na potrzeby Łodzi i regionu łódzkiego, m.in. dotyczące łódzkiej skali rozwoju dzieci i młodzieży, umieralności niemowląt, statystycznych modeli zużycia wody czy łódzkiej karty ryzyka operacyjnego w kardiochirurgii. Współpracował z licznymi zagranicznymi ośrodkami naukowymi, m.in. z Uniwersytetem Karola w Pradze, Wyższą Szkołą Ekonomiczną w Pradze, Uniwersytetem w Mannheim, Uniwersytetem Lizbońskim oraz Uniwersytetem Pittsburskim. Był autorem lub współautorem ok. 220 publikacji naukowych, w tym ponad 20 książek i podręczników akademickich. Wypromował 27 doktorów, a także był recenzentem licznych przewodów doktorskich, habilitacyjnych i profesorskich. Był wieloletnim działaczem Polskiego Towarzystwa Statystycznego: w latach 1980–1986 przewodniczącym Oddziału Łódzkiego, w latach 1986–1990 wiceprezesem Rady Głównej, w latach 1990–1994 członkiem Prezydium, a w latach 1994–2005 oraz 2010–2019 prezesem Towarzystwa; w 2023 otrzymał tytuł Honorowego Prezesa PTS. Od 1987 był członkiem Komitetu Statystyki i Ekonometrii PAN oraz Komitetu Nauk Ekonomicznych PAN, w latach 2008–2012 pełniąc funkcję wiceprzewodniczącego Komitetu Statystyki i Ekonometrii. Zasiadał także w Centralnej Komisji do spraw Stopni i Tytułów (m.in. w kadencjach 2007–2010, 2011–2012, 2013–2016) oraz w Radzie Naukowej i Komisji Metodologicznej GUS. Był pomysłodawcą i wieloletnim organizatorem międzynarodowej konferencji „Multivariate Statistical Analysis” (MSA), a także inicjatorem i współorganizatorem cyklicznej konferencji „Etyka w życiu gospodarczym”. Pełnił funkcje redakcyjne w czasopismach naukowych, m.in. w „Przeglądzie Statystycznym”, „Random Operators and Stochastic Equations”, „Statistics in Transition” oraz „Annales. Etyka w Życiu Gospodarczym”. Zmarł 6 lipca 2026 w wieku 83 lat. Uroczystości pogrzebowe odbyły się 10 lipca 2026 w kościele w Kalonce; został pochowany na tamtejszym cmentarzu parafialnym.

Wybrane publikacje

Statystyczne testy nieparametryczne (PWE, Warszawa, 1979) Teoretyczne podstawy testów nieparametrycznych (Wydawnictwo UŁ, Łódź, 1986) Testy statystyczne (PWE, Warszawa, 1990) Nieklasyczne metody statystyczne (PWE, Warszawa, 2000, współautor K. Pruska) Metody statystyki małych obszarów (Wydawnictwo UŁ, Łódź, 2001, współautor K. Pruska) Statystyczne metody wnioskowania wielokrotnego (Wydawnictwo UŁ, Łódź, 2007, współautor D. Parys) Nieklasyczne metody oceny efektywności i ryzyka. Otwarte Fundusze Emerytalne (PWE, Warszawa, 2011, współautorzy J. Białek, K. Bolonek-Lasoń, A. Mikulec) Testy statystyczne w procesie podejmowania decyzji (Wydawnictwo UŁ, Łódź, 2014, współautorzy D. Pekasiewicz, A. Baszczyńska, A. Witaszczyk) Rozwój statystyki łódzkiej (Wydawnictwo UŁ, Łódź, 2015, współautor A. Jędrzejczak)

Ordery i odznaczenia

Medal Bernardusa Bolzano Uniwersytetu Karola w Pradze (1988) Złoty Krzyż Zasługi (1989) Medal Komisji Edukacji Narodowej (1993) Krzyż Kawalerski Orderu Odrodzenia Polski (1995) Złota Odznaka Honorowa „Za Zasługi dla Statystyki Rzeczypospolitej Polskiej” (1995, 1999, 2003) Krzyż Oficerski Orderu Odrodzenia Polski (2001) Medal „Universitas Lodziensis Merentibus” (2008)

Nagrody i wyróżnienia

Nagroda Ministra Nauki, Szkolnictwa Wyższego i Techniki III stopnia za rozprawę doktorską (1977) Nagrody Rektora Uniwersytetu Łódzkiego (1999, 2000, 2002, 2006, 2008) Nagroda „Za Zasługi dla Miasta Łodzi” (2005) Nagroda Ministra Nauki i Szkolnictwa Wyższego oraz nagroda „Łódzkie Eureka” za publikację Nieklasyczne metody oceny efektywności i ryzyka. Otwarte Fundusze Emerytalne (2012) Tytuł Honorowego Prezesa Polskiego Towarzystwa Statystycznego (2023)

Przypisy

Kategoria:Absolwenci Uniwersytetu Łódzkiego Kategoria:Członkowie Komitetu Statystyki i Ekonometrii PAN Kategoria:Nauczyciele akademiccy Wydziału Ekonomiczno-Socjologicznego Uniwersytetu Łódzkiego Kategoria:Odznaczeni Krzyżem Kawalerskim Orderu Odrodzenia Polski (III Rzeczpospolita) Kategoria:Odznaczeni Krzyżem Oficerskim Orderu Odrodzenia Polski (III Rzeczpospolita) Kategoria:Odznaczeni Medalem Komisji Edukacji Narodowej Kategoria:Odznaczeni Złotym Krzyżem Zasługi (Polska Ludowa) Kategoria:Prorektorzy Uniwersytetu Łódzkiego Kategoria:Polscy ekonomiści Kategoria:Polscy statystycy Kategoria:Urodzeni w 1943 Kategoria:Zmarli w 2026