thumb thumb 11 Batalion Celny – jednostka organizacyjna formacji granicznych II Rzeczypospolitej.
Formowanie i zmiany organizacyjne Na podstawie rozkazu Ministra Spraw Wojskowych nr 3046/Org z dnia 24 marca 1921 w miejsce batalionów wartowniczych i batalionów etapowych utworzone zostały bataliony celne. 11 batalion celny powstał w granicach DOG Lwów, a zorganizowano go na bazie 2/VI batalionu wartowniczego. Etat batalionu wynosił 14 oficerów i 600 szeregowych. Podlegał Komendzie Głównej Batalionów Celnych, a pod względem politycznym Ministrowi Spraw Wewnętrznych.
Mimo że batalion był w całym tego słowa znaczeniu oddziałem wojskowym, nie wchodził on w skład pokojowego etatu armii. Uniemożliwiało to uzupełnianie z normalnego poboru rekruta. Ministerstwo Spraw Wojskowych zarówno przy ich formowaniu, jak i uzupełnianiu przydzielało mu często żołnierzy podlegających zwolnieniu, oficerów rezerwy oraz szeregowców i oficerów zakwalifikowanych przez dowództwa okręgów generalnych jako nie nadających się do dalszej służby wojskowej.
W listopadzie 1921 Ministerstwo Spraw Wewnętrznych postanowiło powołać brygady celne. 11 batalion celny znalazł się w strukturze 4 Brygady Celnej. W lutym 1922 w podporządkowanie 11 batalionu weszła kompania celna z 20 batalionu celnego. Otrzymała numer 5. Latem 1922 11 batalion celny został zluzowany przez Straż Celną i ześrodkował swoje pododdziały przy dowództwie batalionu w Śniatyniu i okolicy celem reorganizacji. Jego 2 kompania pozostała na linii granicznej, a jej dowództwo stacjonowało w owym czasie w Horodynce. W lipcu 1922 batalion został przeznaczony do wzmocnienia granicy wschodniej, w sierpniu opuścił Śniatyń i przegrupował się na Wileńszczyznę do dyspozycji Wojewody Wileńskiego. Jego dotychczasowy odcinek graniczny obsadził nowo powstały Inspektorat Straży Celnej „Śniatyn”.
Od sierpnia do października 1922 dowództwo batalionu, 1 i 2 kompania stacjonowały w Dzisnej, 3 kompania w Kadniszkach, a 4 kompania w Kotowiczach.
Wykonując postanowienia uchwały Rady Ministrów z 23 maja 1922, Minister Spraw Wewnętrznych rozkazem z 9 listopada 1922 zmienił nazwę „Baony Celne” na „Straż Graniczna”. Wprowadził jednocześnie w formacji nową organizację wewnętrzną. 11 batalion celny przemianowany został na 11 batalion Straży Granicznej.
Służba celna Odcinek batalionowy podzielony był na cztery pododcinki, które obsadzały kompanie wystawiające posterunki i patrole. Posterunki wystawiano wzdłuż linii granicznej w taki sposób, by mogły się nawzajem widzieć w dzień. W tym zakresie batalion współpracował z posterunkami i patrolami Policji Państwowej. Współpraca polegała na tym, że te pierwsze wystawiały wzdłuż linii granicznej stale posterunki i patrole, natomiast policja tworzyła je w głębi strefy, poza linią graniczną. W zakresie ochrony granicy batalion podlegał staroście.
W kwietniu 1922 bataliony celne będące na terenie DOG Lwów otrzymały zadanie chronić w rejonie swojej odpowiedzialności wiadukty, mosty kolejowe i dworce. Zadanie taki otrzymał także 11 batalion celny w Śniatynie.
Sąsiednie bataliony 10 batalion celny w Kołomyi ⇔ WP – VI 1921 10 batalion celny ⇔ 22 batalion celny – IX 1921WIG – mapa operacyjna Polski 1:300 000
Kadra batalionu Dowódcy batalionu stopieńimię i nazwiskookres pełnienia służbykolejne stanowiskokpt.Henryk HeberVI 1921 – VI 1922mjrHenryk WięckowskiVII 1922 – IX 1922
Struktura organizacyjna thumb|Rozmieszczenie 11 batalionu celnego w 1921 Ordre be Bataille 11 batalionu celnego w Kołomyi na dzień 1 czerwca 1921kompanie1. Uścieryki2. Horodenka3. Kuty4. Śniatyndowódcypor. Bratanickipor. Janickipor. Bieleckipor. Romanowski placówkiHryniawaStecowaRożen WielkiPopielnikiJabłonicaRudolfsdorfTudiówTuczapyFereskulaJasieniów PolnyKutyDrahasymówDołhopoleSerafińceSłobótkaKniażeUścierykiProbabinRybnoZałuczeBerwinkowaZawaleChorocowaKułaczynHuptynAugustówRoztoki Ordre de Bataille 11 batalionu celnego w Śniatyniu na dzień 1 grudnia 1921kompanie1. Uścieryki2. Horodenica3. Kuty4. Śniatyndowódcypor. Bratanickipor. Janickipor. Bieleckipor. Hartaś-Trzciński placówkiHryniawaStecowaRostokiPopielnikiJabłonicaRudolfsdorfRożen WielkiTuczapyFereskulaSerafińceTudiówDrahasymówDonkopoleProbabinKutyKniazieUścierykiSłobódkaZałucze GórneBarwinkowaRybnaZałucze DolneHorozowaZawaleHubkiPrzerwaKułaczynAugustowoDworzec kolejowy Ordre de Bataille 11 batalionu celnego w Dzisnej na dzień 30 września 1922kompanie1. Dzisna2. Dzisna3. Kaduszki4. Kotowiczedowódcypor. Czekiśniakpor. Janickipor. Śwuszczewskipor. Bratanicki placówkiMazurinDarażkowicePolankaRadziewszczyznaŁąkiFrułowoKopciowoBarowszczyznaDzisnaPowiamiszeOlchówkaSielceGregorowiczeCzerepyOstrówWerkiKniazyn
Przypisy
Bibliografia
(sygn.110/350 i 110/351)
Kategoria:Bataliony celne Kategoria:Polskie jednostki graniczne rozwiązane w 1922 Kategoria:Polskie jednostki graniczne utworzone w 1921 Kategoria:Formacje graniczne w Kołomyi Kategoria:Formacje graniczne w Śniatyniu Kategoria:Wojsko Polskie II Rzeczypospolitej w Kołomyi Kategoria:Formacje graniczne w powiecie dziśnieńskim Kategoria:Formacje graniczne w powiecie śniatyńskim Kategoria:Jednostki polskich formacji granicznych rozmieszczone na granicy polsko-rumuńskiej