Ко́нсульства Белару́скай Наро́днай Рэспу́блікі ў Канстанціно́палі — дыпламатычнае прадстаўніцтва Беларускай Народнай Рэспублікі ў Канстанцінопалі (сучасны Стамбул, Турцыя), якое дзейнічала ў 1921—1923 гадах.

Гісторыя

У пачатку 1920-х гадоў на фоне геапалітычных змен пасля Першай сусветнай вайны дыпламатычны кірунак стаў адным з прыярытэтных для ўрада Беларускай Народнай Рэспублікі ў эміграцыі. Консульства ў Канстанцінопалі было заснавана 9 красавіка 1921 года. Яго першым кіраўніком і генеральным консулам быў прызначаны палкоўнік Іван Ермачэнка, які раней з'яўляўся ад'ютантам расійскага генерала П. М. Урангеля. Пасля ад'езду І. Ермачэнкі місію ўзначаліў Ігар Аўчыннікаў.

Беларускае консульства размяшчалася па адрасе: вуліца Мінарэт (Rue Minarete), дом 5. Дзеля эканоміі сродкаў дыпламатычная ўстанова дзяліла адно памяшканне з прадстаўніком Літвы капітанам Блавяшчунасам. Пазней да іх сяброўскага саюза далучыўся прадстаўнік Эстоніі прафесар Дзірнэ, у выніку чаго ўтварылася аб'яднаная канцылярыя трох прадстаўніцтваў. Інфармацыя пра адкрыццё і дзейнасць місіі друкавалася ў беларускай прэсе, у прыватнасці ў газеце «Наша думка» (№ 23 за 1921 год).

Паводле адных звестак, консульства працавала да чэрвеня 1922 года, паводле іншых — да 1923 года. Архівы ўстановы ў цяперашні час захоўваюцца ў Дзяржаўным архіве Расійскай Федэрацыі ў Маскве.

Дзейнасць і юрысдыкцыя У сферу адказнасці генеральнага консула ў Канстанцінопалі ўваходзілі ўсе краіны Балканскага паўвострава. Пры ўдзеле місіі былі заснаваны беларускія консульскія аддзелы ў Сербіі (Бялград) і Балгарыі. Балгарскае прадстаўніцтва знаходзілася ў Сафіі (гатэль «Novo Rodepi», № 34, плошча Святога Мікалая), а ўзначальваў яго старшыня Беларускага нацыянальнага камітэта ў Балгарыі генерал-маёр Галубянцоў.

Адной з найбольш запатрабаваных паслуг консульства была выдача пашпартоў БНР і пасведчанняў аб грамадзянстве. Гэтыя дакументы дазвалялі эмігрантам легалізавацца за мяжой, знаходзіць працу, набываць маёмасць, а таксама падарожнічаць (у тым ліку выязджаць у Амерыку). Гісторык Юрый Грыбоўскі адзначае, што місія ў Стамбуле выдала каля паўтысячы беларускіх пашпартоў. У лісце да В. У. Ластоўскага консул Іван Ермачэнка адзначаў, што беларусы былі надзвычай беднымі, з-за чаго ён выдаў першыя 20 пашпартоў усяго за 5 лір (200 марак).

Акрамя дыпламатычнай дапамогі, консульства імкнулася падтрымліваць суайчыннікаў сацыяльна: былі арганізаваны амбулаторыя і інтэрнат, які ўтрымліваўся сумесна з літоўскім прадстаўніцтвам. Таксама беларусам распаўсюджвалі газету «Наша думка», якая паступала з Прагі і забяспечвала эмігрантаў звесткамі з радзімы.

Дакументальныя сведчанні У архівах захаваўся ліст генеральнага консула Івана Ермачэнкі да Вацлава Ластоўскага ў Коўна ад 14 чэрвеня 1921 года, які раскрывае ўмовы працы місіі:

Крыніцы

Катэгорыя:З’явіліся ў 1921 годзе Катэгорыя:Зніклі ў 1923 годзе Катэгорыя:Беларуская Народная Рэспубліка Катэгорыя:Дыпламатычныя прадстаўніцтвы ў Стамбуле Катэгорыя:Дыпламатычныя прадстаўніцтвы Беларусі