Претседател на Република Српска — највисок претставник на извршната власт во Република Српска, ентитет во Босна и Херцеговина. Тој е дел од извршните власти, заедно со Владата на Република Српска. Претседателот на Република Српска се избира директно за мандат од четири години, заедно со двајца потпретседатели од различни конститутивни народи (Срби, Бошњаци и Хрвати). Ниту еден од нив не може да биде од истата конститутивна нација во исто време. Резиденцијата на претседателот е во Бања Лука.
Првиот претседател бил Радован Караџиќ од Српската демократска партија, избран на функцијата во 1992 година, кој ја водел Република Српска за време на босанската војна и кој подоцна бил осуден на 40 години затвор за геноцид во Сребреница, воени злосторства и злосторства против човештвото. Синиша Каран од Сојузот на независни социјалдемократи ја презел функцијата во 2026 година.
Моќи Според Уставот на Република Српска, претседателот ја претставува Република Српска и го изразува нејзиното единство. Бидејќи Република Српска функционира како парламентарен систем, претседателот има многу ограничени овластувања. Претседателот има овластувања да:
Номинира кандидат за премиер до Народното собрание; Номинира кандидати за претседател и судии на Уставниот суд, по предлог на Високиот судски и обвинителски совет, до Народното собрание; Прогласува закони со декрет; Дава помилувања; Доделува одликувања и признанија како што е утврдено со закон; Врши други должности согласно Уставот.
Доколку Народното собрание не може да одржи седница поради вонредна состојба, претседателот, по добивање мислење од Владата, прогласува вонредна состојба и наредува мерки за отстранување на вонредната состојба. Претседателот, по сопствена иницијатива или по предлог на Владата, прогласува акти од надлежноста на Народното собрание за време на воени околности или непосредна закана од војна; актите мора да бидат доставени на потврда од страна на Народното собрание во моментот кога Собранието може да одржи седница.
Претседателот може да побара од Владата да го изрази својот став за одредени прашања од значење за Републиката, да свика седница на Владата или да стави прашања од надлежноста на Владата на дневен ред.
Последни избори Каран од СНСД тесно победил на изборите, обезбедувајќи околу 50,5% од гласовите. Тој обезбедил победа во 45 градови и општини од 64, вклучувајќи три општини од шест во Источно Сараево. Спротивно на тоа, Блануша освоил 19 општини, вклучувајќи ја Бања Лука, де факто главниот град и најголем град на Република Српска. Дополнително, Блануша победил во Бијелина, вториот по големина град во ентитетот, и првично обезбедил тесна победа во Приједор, третиот по големина; сепак, на крајот победил Каран на повторените избори.
Наводи
Категорија:Политика на Република Српска Категорија:Статии со текст на српски