мини|Насловна страница на француско издание на Женевската конвенција од 1929 година мини|Двојазична француска/германска верзија на Женевската конвенција од 1929 година, од изданието на Рајхсгецецблат од 1934 година Женевската конвенција за воени заробеници била потпишана на 27 јули 1929 година во Женева,h а нејзиното официјално име било Конвенција за третман на воени заробеници, која стапила на сила на 19 јуни 1931 година и токму оваа верзија на Женевските конвенции го опфаќала третманот на воените заробеници за време на Втората светска војна и претставува претходник на Третата Женевска конвенција потпишана во 1949 година.

На својата веб-страница, Меѓународниот комитет на Црвениот крст наведува дека:

„Одредбите за третманот на воените заробеници се содржани во Хашките прописи од 1899 и 1907 година. Во текот на Првата светска војна, тие открија неколку недостатоци, како и недостаток на прецизност. Ваквите недостатоци беа делумно надминати со посебни договори склучени меѓу завојуваните страни во Берн во 1917 и 1918 година. Во 1921 година, Меѓународната конференција на Црвениот крст, одржана во Женева, изрази желба да се усвои посебна конвенција за третманот на воените заробеници. Меѓународниот комитет на Црвениот крст изготви нацрт-конвенција која беше доставена до Дипломатската конференција свикана во Женева во 1929 година. Конвенцијата не ги заменува, туку само ги дополнува одредбите од Хашките прописи. Најважните иновации се состоеја во забраната за одмазда и колективни казни, организацијата на работата на заробениците, назначувањето, од страна на заробениците, на претставници и контролата што ја вршат заштитните сили.“

Општи одредби

Член 1 — експлицитно се повикува на Член 1, Член 2 и Член 3 од Хашката конвенција за почитување на законите и обичаите на војување на копно (Хаг IV), од 18 октомври 1907 година, со цел да се дефинира кои се законски борци и затоа се квалификуваат како воени заробеници (ВО) по заробувањето, а покрај борците опфатени со Хаг IV, некои цивили се опфатени и во делот од оваа Конвенција наречен „Примена на Конвенцијата врз одредени класи цивили“.

Член 2, Член 3 и Член 4 — наведуваат дека воените заробеници се затвореници на Силата што ги држи, а не затвореници на единицата што ги прима и дека воените заробеници имаат право на чест и почитување и дека жените треба да се третираат со сета почит што им следува на нивниот пол и дека затворениците од слична категорија мора да се третираат на ист начин.

Заробување

Член 5 и Член 6 — опфаќаат што може, а што не може да се направи со затвореник при заробување, а доколку се побара, освен ако не се премногу болни за да се придржуваат, затворениците се обврзани да го дадат своето вистинско име и чин, но не смеат да бидат принудени да дадат дополнителни информации, а личните предмети на затворениците, освен оружје и коњи, не смеат да им се одземат.

Формулацијата на Третата Женевска конвенција од 1949 година била намерно изменета од онаа на конвенцијата од 1929 година, така што војниците кои „паѓале во власта“ по предавањето или масовната капитулација на непријателот сега би биле заштитени, како и оние кои биле заробени во текот на борбите.

Заробеништво

Евакуација на воени заробеници

Член 7 и Член 8 — наведуваат дека затворениците треба да бидат евакуирани од борбената зона во најкраток можен рок и дека завојуваните страни се обврзани меѓусебно да се известат една со друга за заробувањето на затвореници во најкраток можен рок.

Логори за воени заробеници

Член 9 и Член 10 — го опфаќаат видот на логор во кој можеле да бидат притворени воени заробеници и кои морале да бидат изградени на таков начин што условите би биле слични на оние што ги користеле сопствените војници на завојуваните страни во базните логори. Камповите морале да бидат лоцирани на здрави локации и подалеку од борбената зона и: „Завојуваните страни, доколку е можно, ќе избегнуваат собирање во еден логор на затвореници од различни раси или националности“. Затворениците не смеат да се користат како човечки штитови со тоа што ќе бидат испратени во област каде што би биле изложени на оган од борбената зона или да бидат вработени за да обезбедат со своето присуство одредени точки или области имуни на бомбардирање.

Член 11, Член 12 и Член 13 — се наведува: „Храната мора да биде со сличен квалитет и количина како и храната на сопствените војници на завојуваната страна, а на воените заробеници не може да им се одбие храна како казна; треба да се обезбеди менза во која ќе се продаваат локални производи. Треба да се обезбеди соодветна облека; и дека санитарните услуги во камповите треба да бидат повеќе од доволни за да се спречат епидемии.“

Член 14 и Чкен 15 — го опфаќаат обезбедувањето медицински установи во секој камп.

Член 16 и Член 17 — опфаќаат обезбедување религиозни потреби, интелектуални забави и спортски објекти.

Член 18 и Член 19 — опфаќаат внатрешната дисциплина на камп кој е под команда на одговорен офицер.

Член 20, Член 21, Член 22 и Член 23 — наведуваат дека офицерите и лицата со еквивалентен статус кои се воени заробеници ќе бидат третирани со почитување што им следува на нивниот чин и возраст и даваат повеќе детали за тоа каков треба да биде тој третман.

Член 24 — опфаќа стапката на плата на воените заробеници.

Член 25 и Член 26 — опфаќаат одговорностите на органот за притвор при преместување на затвореници од една локација на друга, а со тоа затворениците мора да бидат доволно здрави за да патуваат, мора да бидат информирани каде се преместуваат и нивните лични работи, вклучително и банкарските сметки, треба да останат достапни.

Трудот на воените затвореници

Член 27 до Член 34 — опфаќаат работата на воените затвореници која мора да одговара на чинот и здравјето на затворениците и не смее да биде поврзана со војната и мора да биде безбедна работа, а надоместокот би бил договорен меѓу завојуваните страни и ќе му припаѓа на затвореникот кој ја извршува работата.

Односите на затворениците со властите

Член 42 до Член 67 — ги опфаќаат односите на затворениците со властите, а повеќето од овие одредби се опфатени со одредбата дека затворениците се под сопствениот кодекс на воени прописи на притворската власт, со некои дополнителни одредби кои опфаќаат специфични прашања за воените заробеници и некои други одредби за заштита на воените заробеници доколку воените прописи на притворската власт не исполнуваат минимален стандард.

Два специфични прописи кои ги разликувале воените заробеници од воените прописи на притворените се дека ниту еден воен заробеник не може да биде лишен од својот чин од страна на притворската власт, а избеганите воени заробеници кои се повторно земени пред да можат да се приклучат на својата војска или да ја напуштат територијата окупирана од војската што ги заробила ќе бидат подложени само на дисциплинска казна.

Прекинување на заробеништвото

Член 68 до Член 74 — наведуваат дека сериозно болните и сериозно повредените воени заробеници мора да бидат репатрирани штом нивната состојба тоа го дозволи и ниедно репатрирано лице не може да биде користено во активна воена служба.

Член 75 — опфаќа ослободување на крајот од непријателствата кое треба да биде дел од примирјето, а доколку ова не е можно, тогаш репатријацијата на затворениците треба да се изврши со најмало можно одложување по склучувањето на мирот.

Оваа конкретна одредба требала да предизвика проблеми по Втората светска војна, бидејќи бидејќи предавањето на силите на Оската било безусловно (безусловно предавање), немало примирје, а во случајот со Германија, целосен мировен договор не бил потпишан сè до потпишувањето на Договорот за конечно спогодба во однос на Германија во 1990 година.

Член 76 — ги опфаќа воените заробеници кои умирале во заробеништво и кои треба да бидат почесно погребани, а нивните гробови означени и одржувани правилно, а одредбите за тестаменти и смртни изводи треба да бидат исти како и оние за сопствените војници на силата што ги затвора.

Биро за помош и информации во врска со воените заробеници

Член 77 до Член 80 — опфаќаат како и колку често силите треба да разменуваат информации за затворениците и деталите за тоа како друштвата за помош на воените затвореници треба да бидат вклучени во нивната помош.

Примена на Конвенцијата врз одредени класи на цивили

Член 81 — наведува дека лицата кои ги следат вооружените сили без директно да им припаѓаат, кои паѓаат во рацете на непријателот и кои вториот смета дека е целисходно да ги притвори, имаат право да се третираат како воени заробеници.

Оваа одредба се однесувала на изведувачи на воена поддршка, цивилни воени дописници, шпедитери итн.

Спроведување на конвенцијата

Член 82 до Член 97 — го опфаќаат спроведувањето на оваа конвенција, а Член 82 и Член 83 содржат две важни клаузули: „Во случај, во време на војна, една од завојуваните страни да не е страна на Конвенцијата, нејзините одредби сепак ќе останат во сила меѓу завојуваните страни кои се нејзини страни“, и дека одредбите од оваа конвенција продолжуваат да ги опфаќаат воените заробеници по непријателствата до нивната репатријација, освен ако завојуваните страни не се договорат поинаку или не го замени поповолен режим.

Анекс на Конвенцијата од 27 мај 1929 година, во врска со третманот на воените заробеници Анексот додал детали на одредбите што се однесувале на репатријацијата и хоспитализацијата.

Партии Следните земји ја потпишаа или ја ратификуваа Конвенцијата: ДржаваПотпишаноРатификација / Пристапување или Резервација/ Декларација 05.03.194527.07.192923.06.193127.07.192913.03.193627.07.192912.05.193227.07.192913.08.194027.07.192923.03.193227.07.192913.10.193727.07.192920.02.193327.07.192901.06.193327.07.1929 година19.11.1935 година 27.07.1929 година05.06.1941 година27.07.1929 година12.10.1937 година27.07.1929 година05.08.1932 година 27.07.1929 година25.07.1933 година 22.04.1942 година27.07.1929 година11.06.1936 година 09.08.197127.07.192921.08.193527.07.192921.02.193427.07.192928.05.193527.07.192910.09.193627.07.192923.06.193105.06.195929.05.193403.08.194827.07.192924.03.193109.03.194927.07.192914.10.193111.01.194427.02.193927.07.192901.08.193217.03.194801.04.193727.07.192905.10.193227.07.192923.06.193127.07.192924.06.193102.02.194826.05.197601.04.194727.07.192929.06.193227.07.192908.06.193127.07.192924.10.193127.07.192920.05.193115.09.193927.07.192923.06.193127.07.192906.08.193027.07.192903.07.193127.07.192919.12.193027.07.1929 година03.06.1939 година27.07.1929 година10.03.1934 година27.07.1929 година23.06.1931 година27.07.1929 година04.02.1932 година 15.07.1944 година

Ефективност За време на Втората светска војна, конвенцијата била прекршена од сите завојувани страни, но во различен степен, па така сојузниците, генерално ја почитувале, додека Оската не. 

Наводи

Литература

Список на 53 земји што ја ратификуваа Конвенцијата . Земјите што ја ратификуваа Конвенцијата се нарекуваат држави-страни. Не сите земји што подоцна беа вклучени во Втората светска војна ја потпишаа, на пр. СССР . Јапонија ја потпиша Конвенцијата, но не ја ратификуваше. Тие беа „држава-потписничка“. Список на 9 земји што беа само држави-потписнички. Копија од конвенцијата што ја држи МКЦК : Конвенција за третман на воени заробеници . Женева, 27 јули 1929 година. Копија од конвенцијата ратификувана од Конвенцијата на Соединетите Американски Држави меѓу Соединетите Американски Држави и други сили, во врска со воените заробеници ; 27 јули 1929 година. Одржана во рамките на проектот Авалон Категорија:Воени заробеници Категорија:Договори на САД Категорија:Договори на Обединетото Кралство Категорија:Договори на Турција Категорија:Договори на Шведска Категорија:Договори на Кралство Југославија Категорија:Договори на Норвешка Категорија:Договори на Холандија Категорија:Договори на Третиот Рајх Категорија:Договори на Данска Категорија:Договори на Белгија Категорија:Женевски конвенции Категорија:Договори со Тајланд Категорија:Договори со Швајцарија Категорија:Договори на Кралството Романија