Nymphaea наречени и водени божури или водени лилјани ― род на отпорни и нежни водни растенија од семејството водни божури, Nymphaeaceae. Родот има космополитска распространетост. Многу видови се одгледуваат како украсни растенија, а многу сорти се одгледувани. Некои таксони се јавуваат како воведени видови каде што не се автохтони, а некои се плевел.
Во Македонија од овој род расте само еден вид: белиот воден божур (Nymphaea alba).Кирил Мицевски: Флора на СР Македонија, том 1, св. 1, стр. 90, МАНУ, Скопје, 1985
Опис мини|Микрографија со светло поле на пресек на лебдечки лист од бел воден божур,Nymphaea alba. Водните божури се водни, ризоматозни или туберозни, повеќегодишни или едногодишни билки понекогаш отпорни на сушење, со разгранети или неразгранети ризоми. Туберозните или влакнести корени се контрактилни. Листовите се претежно лебдечки, но се јавуваат и потопени и изникнати лисја. Листовите можат да бидат прилисници, или екстипулативни.
Таксономија Родот Nymphaea L. е опишан од Карл Линеј во 1753 година. Има три синоними: Castalia Salisb. објавена од Ричард Ентони Салисбери во 1805 година, Leuconymphaea Kuntze објавена од Ото Кунце во 1891 година и Ondinea Hartog објавена од Корнелис ден Хартог во 1970 година. Типскиот вид е Nymphaea alba L.
Подродови Родот Nymphaea е поделен на неколку подродови : Nymphaea subg. Anecphya (Casp.) Conard Nymphaea subg. Brachyceras (Casp.) Conard Nymphaea subg. Confluentes S.W.L.Jacobs Nymphaea subg. Hydrocallis (Planch.) Conard Nymphaea subg. Lotos (DC.) Conard Nymphaea subg. Nymphaea (autonym)
Секции Подродот Nymphaea подгрупата Nymphaea е поделен на делови: Nymphaea sect. Chamaenymphaea (Planch.) Wiersema Nymphaea sect. Nymphaea (autonym) Nymphaea sect. Xanthantha (Casp.) Wiersema
Видови Од јануари 2024 година, има 65 прифатени видови од страна на Plants of the World Online:
Nymphaea abhayana Nymphaea alba Nymphaea alexii Nymphaea amazonum Nymphaea ampla Nymphaea atrans Nymphaea belophylla Nymphaea × borealis Nymphaea caatingae Nymphaea candida Nymphaea carpentariae Nymphaea conardii Nymphaea × daubenyana Nymphaea dimorpha Nymphaea divaricata Nymphaea elegans Nymphaea elleniae Nymphaea francae Nymphaea gardneriana Nymphaea georginae Nymphaea gigantea Nymphaea glandulifera Nymphaea gracilis Nymphaea guineensis Nymphaea harleyi Nymphaea hastifolia Nymphaea heudelotii Nymphaea immutabilis Nymphaea jacobsii Nymphaea jamesoniana Nymphaea kakaduensis Nymphaea kimberleyensis Nymphaea lasiophylla Nymphaea leibergii Nymphaea lingulata Nymphaea loriana Nymphaea lotus Nymphaea lukei Nymphaea macrosperma Nymphaea maculata Nymphaea manipurensis Nymphaea mexicana Nymphaea micrantha Nymphaea noelae Nymphaea nouchali Nymphaea novogranatensis Nymphaea odorata Nymphaea ondinea Nymphaea oxypetala Nymphaea paganuccii Nymphaea pedersenii Nymphaea potamophila Nymphaea prolifera Nymphaea pubescens Nymphaea pulchella Nymphaea rapinii Nymphaea rubra Nymphaea rudgeana Nymphaea siamensis Nymphaea stuhlmannii Nymphaea sulphurea Nymphaea × sundvikii Nymphaea tenuinervia Nymphaea tetragona Nymphaea thermarum Nymphaea × thiona Nymphaea vanildae Nymphaea vaporalis Nymphaea violacea
Фосилни видови †Nymphaea brongniartii †Nymphaea elisabethae Gee, C. T., & Taylor, D. W. (2016). Aquatic macrophytes from the upper Oligocene fossillagerstätte of Rott (Rhineland, Germany). Part II: A new fossil leaf species of Nymphaea (subgenus Lotos), N. elisabethae Gee et David W. Taylor sp. nov. †Nymphaea haeringiana †Nymphaea minuta
Живеалиште Nymphaea се јавува во слатководни, како и во соленкасти водни живеалишта.
Многу птици се хранат со семиња и плодови од Nymphaea.
Токсичност Сите водни божури се отровни и содржат алкалоид наречен нуфарин во речиси сите нивни делови.
Во културата мини|Водни лилјани од Клод Моне, 1906 година Древните Египќани ги користеле водните божури на Нил како културни симболи. Од 1580 година, во англискиот јазик станало популарно да се користи латинскиот збор lotus, првично користен за означување дрво, за водните божури што растат во Египет, а многу подоцна зборот се користел за превод на зборови во индиските текстови. Мотивот на лотос е честа карактеристика на архитектурата на храмовите столбови. Во Египет, лотосот, кој се издига од калливата почва за да ги расплетува своите ливчиња кон сонцето, ја сугерира славата на самото појавување на сонцето од абиогенеза. Тоа било метафора на создавањето, симбол на боговите и божиците на плодноста, како и симбол на горниот Нил како дарител на животот.
Францускиот импресионистички сликар Клод Моне е познат по неговите бројни слики на водни лилјани во езерцето во неговата градина во Живерни.
N. nouchali е национален цвет на Бангладеш и Шри Ланка.
Наводи
Категорија:Лековити растенија Категорија:Слатководни растенија Категорија:Воден божур (род) Категорија:Статии со микроформати за вид