Литотрипсија (од грчки λίθος, „камен“, и τρίβειν, „триe“ или „крши“) е медицинска постапка со која уринарните камења се разбиваат на помали фрагменти со цел тие полесно да се исфрлат преку уринарниот тракт или да бидат отстранети со дополнителна интервенција. Најчесто се применува во третманот на камења во бубрезите и мочоводите (уретерите).

Методи Најпознат метод е екстракорпоралната ударно-бранова литотрипсија (ESWL), при која ударни бранови создадени надвор од телото се насочуваат кон каменот и го фрагментираат без хируршки рез. Фрагментите потоа најчесто се исфрлаат природно преку урината. Постапката обично се изведува амбулантски, со соодветна аналгезија или седација, а прецизното насочување на ударните бранови се врши со помош на рендгенско или ултразвучно снимање.

Друг значаен пристап е интракорпоралната литотрипсија, која се изведува преку ендоскопски инструменти внесени во уринарниот тракт. При уретероскопија, лекарот го внесува уретероскопот преку мочниот канал и мочниот меур до уретерот, а по потреба и до бубрегот. Каменот може да биде раздробен со ласер, најчесто со холмиумски или тулиумски ласер, а фрагментите потоа да се извадат со специјални инструменти или да се остават да се исфрлат преку урината.

Изборот на метод зависи од големината, местоположбата и составот на каменот, анатомските карактеристики на уринарниот тракт, како и од општата состојба и преференциите на пациентот. Екстракорпоралната литотрипсија е особено погодна за одредени помали и средно големи камења во бубрегот и горниот дел од уретерот, додека уретероскопијата со ласерска литотрипсија често се применува кај камења кои се потешко достапни за ударно-бранова терапија, кај поголеми или поцврсти камења и кај камења во средниот и долниот дел од уретерот.

Иако екстракорпоралната литотрипсија е минимално инвазивна, може да предизвика крв во урината (хематурија), бубрежна колика, модринки и, поретко, инфекции, хематом или создавање на „каменеста улица“ (steinstrasse), односно низа фрагменти кои го исполнуваат уретерот и можат да предизвикаат опструкција. Во одредени случаи може да биде потребно повторување на постапката или примена на друг метод, како уретероскопија.

Литотрипсијата претставува една од основните современи методи за лекување на уролитијаза, заедно со уретероскопијата и перкутаната нефролитотомија.

Категорија:Урологија Категорија:Медицински постапки