mały|Schemat umieszczenia kanonów na ołtarzu Kanony ołtarzowe (łac. tabellae secretarum) – sprzęty liturgiczne używane w tradycyjnych formach obrządku rzymskiego i niektórych obrządków odeń zależnych.
Opis i użycie mały|Ołtarz z ustawionymi kanonami, stanowiącymi komplet wyposażenia wraz z krzyżem ołtarzowym i świecznikami (kościół w Habsbergu, Górny Palatynat, Bawaria) Kanony ołtarzowe są to usztywnione lub oprawione karty z tekstami wybranych części stałych mszy. Ich powstanie wiąże się z wygodą celebransa, któremu podczas niektórych ceremonii wygodniej jest odczytywać tekst z tabliczki umieszczonej na ołtarzu, a nie z mszału.
Najczęściej używa się trzech kanonów. Środkowy zawiera Gloria in excelsis Deo, wyznanie wiary oraz ceremonie ofiarowania. Na kanonie po prawej stronie ołtarza znajdują się teksty używane przy mieszaniu wody z winem oraz przy umywaniu rąk celebransa (ceremonia lavabo). Na lewym kanonie znajduje się tekst Prologu Ewangelii Janowej, który w tradycyjnym obrządku rzymskim należy do części stałych mszy (ostatnia ewangelia). Kanony ustawia się na ołtarzu na czas odprawiania mszy, a poza tym zdejmuje się je albo kładzie poziomo.
W obrządku lyońskim przy mszy uroczystej używa się tylko środkowego kanonu, ponieważ mieszanie wody z winem następuje za ołtarzem.
Przy rzymskiej mszy pontyfikalnej w ogóle nie używa się kanonów. Zamiast nich biskup używa księgi, zwanej kanonem.
Przypisy
Kategoria:Sprzęty liturgiczne