Misak inviolata – gatunek motyla z rodziny Apatelodidae, jedyny z monotypowego rodzaju Misak. Zamieszkuje południe Ameryki Centralnej i północny zachód Ameryki Południowej.
Taksonomia i ewolucja Kladogram Apatelodidae wg Orlandina i innych (2024) Gatunek ten opisał po raz pierwszy Paul Dognin w 1911 roku pod nazwą Apatelodes inviolata. Jako miejsce typowe wskazano San Antonio w Cali w Kolumbii. W 2024 roku Elton Orlandin, Mônica Piovesan i Eduardo Carneiro na podstawie wyników molekularno-morfologicznej analizy filogenetycznej wyodrębnili dla niego nowy, monotypowy rodzaj Misak. Nazwa rodzajowa pochodzi od kolumbijskiej grupy etnicznej Misak.
Według wyników wspomnianej analizy Orlandina i innych z 2024 roku omawiany takson zajmuje pozycję siostrzaną dla rodzaju Nhanderu, tworząc z nim klad siostrzany dla rodzaju Tamphana. Z kolei te trzy rodzaje formują klad siostrzany dla kladu tworzonego przez rodzaje Arotros, Mocambo, Caribas i Pantelodes.
Morfologia Motyl osiągający od 44 do 48 mm rozpiętości skrzydeł. W ubarwieniu dominują jasne brązy.
Głowa ma dość długie czułki sięgające do połowy przedniej krawędzi przedniego skrzydła.
Skrzydło przednie jest wydłużone, trójkątne z wklęśnięciem zewnętrznej krawędzi od szczytu do pierwszej żyłki medialnej. Wierzch skrzydła przedniego jest izabelowatoszary do jasnobrązowego z czterema niezbyt wyraźnymi, falistymi, brązowymi liniami, z których pozanasadowa jest dwukrotnie załamana i opatrzona czarnymi kropkami, przedśrodowa jest sinusoidalna, zaśrodkowa załamana za komórką, a przedkońcowa ma rozproszone czarne kropki na żyłkach i regularnie powrębianą krawędź. Poza tym występuje jeszcze biaława linia dyskowa z bladoróżową kropką na wierzchołku. Spód tego skrzydła ma odcień jaśniejszy i zabarwienie różowawe z drobną kropką na dysku, powrębianą czarną linią przedkońcową i szarobiałą krawędzią zewnętrzną. Skrzydło tylne ma wierzch szarawy lub jasnobrązowy z udziałem różu, przy tylnym brzegu z brązowym znakiem, a spód szarawobiały z plamką na dysku, cienką, kątowo zgiętą przepaską zaśrodkową oraz równomiernie powrębianą, czarną linią przedkońcową. Wędzidełko jest długie i zakrzywione.
Samcze genitalia są tęższe od podobnych genitaliów u rodzaju Prothysana; cechują się tarczowatym, na całej powierzchni zesklerotyzowanym tegumenem, spiczastym wierzchołkiem dobrzusznie zakrzywionego unkusa, gnatosem tworzącym brzusznie wystającą płytkę z kolcami oraz słabiej od unkusa i tegumenu zesklerotyzowaną, poza unkus wystającą, prostokątną z zaokrąglonym szczytem walwą o niewykształconych koście i sakulusie. Sam edeagus ma u podstawy wyrostek dłuższy od połowy jego długości i wezykę pozbawioną cierni.
Rozprzestrzenienie Owad neotropikalny, podawany z Kostaryki, Kolumbii, Ekwadoru i Peru.
Przypisy
Kategoria:Apatelodidae Kategoria:Motyle Kostaryki Kategoria:Motyle Ekwadoru Kategoria:Motyle Kolumbii Kategoria:Motyle Peru Kategoria:Gatunki i podgatunki zwierząt nazwane w 1911 roku