Коцкія Альпы () — правінцыя Рымскай імперыі, адна з трох невялікіх правінцый, якія схаваліся ў Альпах на граніцы сучасных Францыі і Італіі. Асноўным прызначэннем гэтых правінцый было падтрыманне ў парадку дарог праз альпійскія перавалы. Коцкія Альпы межавалі з Нарбонскай Галіяй на захадзе, Прыморскімі Альпамі на поўдні, Італіяй на ўсходзе і Пенінскімі Альпамі на поўначы.

Правінцыя атрымала назву па імені лігурыйскага цара Коція, які кіраваў у гэтых краях у пачатку I ст. да н.э., чые ўладанні былі ўключаны ў склад рымскай дзяржавы імператарам Актавіянам Аўгустам. Спачатку Коцій, якому быў нададзены рымскі тытул прэфекта, а ўслед за ім ягоны сын, які насіў раманізаванае імя Марк Юлій Коцій, утрымлівалі ўладу на правах кліентаў Рыма, але пасля смерці апошняга цара ў 63 годзе, для кіравання правінцыяй сталі прызначаць пракуратараў, якіх выбіралі з саслоўя вершнікаў.

Сталіцай правінцыі быў горад Сегузій () (сучасная Суза ў П’емонце). Пасля рэформ імператара Дыяклетыяна, правінцыя Коцкія Альпы была злучана з суседняй правінцыяй Прыморскія Альпы. Паміж 554 і 568 гадамі, пасля вайны візантыйцаў з готамі, якая скончылася заваяваннем Італіі грэкамі, была адноўлена правінцыя Коцкія Альпы. Павел Дыякан, які апісваў італійскія правінцыі эпохі ўварвання лангабардаў, згадвае і Коцкія Альпы:

«Пятая правінцыя завецца Каційскія Альпы, якія называюцца так паводле караля Кота, які жыў у часы Нерона. Яна раскінулася на паўднёвы ўсход ад Лігурыі да мора тырэнаў, на захадзе ж дасягае гальскай граніцы. У ёй знаходзяцца Аквы 22, дзе ёсць гарачыя крыніцы, Дэртона, манастыр Бобіум, затым гарады Генуя і СаонаПавел Дыякан. Гісторыя лангабардаў. II. 16..»

Як бачна, Коцкія Альпы ўваходзілі ў склад аднаго з чатырох візантыйскіх дукатаў, створаных на поўначы.

Паселішчы на тэрыторыі Коцкіх Альпаў: Ацэлум (, суч. ) Сегузій (, суч. Суза), сталіца Сцынгамагус (, суч. ) Цэзаа (, суч. )

У рымскі перыяд сталіца кіравалася дуумвірамі, а галоўным жрацом быў фламін Аўгуста.

Крыніцы

Літаратура Tilmann Bechert: Die Provinzen des römischen Reiches: Einführung und Überblick. Zabern, Mainz 1999, ISBN 3-8053-2399-9. C. Letta, La dinastia dei Cozi e la romanizzazione delle Alpi occidentali, «Athenaeum», 64 (1976), pp. 37-76 C. Letta, Ancora sulle civitates di Cozio e sulla prefettura di Albanus, «Gli antichi e la montagna. Aosta, 21-23 settembre 1999», a cura di S. Roda e S. Giorcelli, Torino 2001, pp. 149—166

Спасылкі