Захо́дняя чыгу́нка () — чыгуначная сетка ў СССР, якая існавала з 1936 па 1953 год. Кіраўніцтва чыгункі знаходзілася ў горадзе Смаленску.
Чыгунка абслугоўвала лініі на тэрыторыі Беларускай ССР (Віцебскую, Мінскую, а з 1944 года і новаўтвораную Полацкую вобласці) і РСФСР (Маскоўскую, Смаленскую, Калінінскую і Бранскую вобласці).
Гісторыя Чыгунка была ўтворана ў маі 1936 года ў выніку рэарганізацыі і падзелу Маскоўска-Беларуска-Балтыйскай чыгункі.
У гады Вялікай Айчыннай вайны на акупіраванай тэрыторыі Беларусі дарога не дзейнічала, але часткова працягвала працу ў савецкім тыле. Нямецкія акупанты разрабавалі і знішчылі маёмасць чыгункі, зруйнавалі станцыі і іншыя збудаванні. Тым не менш, у ходзе імклівага наступлення Чырвонай Арміі летам 1944 года асобныя ўчасткі перайшлі пад кантроль савецкіх войскаў у добрым стане: так, Заходняй чыгунцы дасталіся непашкоджанымі двухпуцявыя ўчасткі Орша — Мінск і Мінск — Маладзечна. У выніку ваеннага ўрону грузаабарот па Заходняй чыгунцы ў 1945 годзе складаў толькі 80,5 % ад даваеннага ўзроўню 1940 года.
Пасля вызвалення Беларусі праца чыгункі была адноўлена ў поўным аб’ёме. У ліпені 1946 года Заходняя чыгунка па рашэнні ўрада СССР увайшла ў склад новаўтворанай Заходняй акругі чыгунак (разам з Беларускай, Брэст-Літоўскай, Беластоцкай і Літоўскай чыгункамі). У пасляваенны перыяд да Заходняй чыгункі таксама было далучана Маладзечанскае аддзяленне руху.
15 жніўня 1951 года адбылася рэарганізацыя: Мінскае аддзяленне Заходняй чыгункі было перададзена Брэст-Літоўскай чыгунцы, якая пасля гэтага была перайменавана ў Мінскую.
У 1953 годзе Заходняя чыгунка як самастойная адміністрацыйная адзінка была ліквідавана, а яе лініі далучаны да Калінінскай чыгункі. Праз чатыры гады, у 1957 годзе, былыя ўчасткі Заходняй чыгункі (Віцебскае і Аршанскае аддзяленні Калінінскай чыгункі) былі перададзены ў склад адзінай Беларускай чыгункі.
Структура і інфраструктура Магістраль уключала ў сябе наступныя важныя чыгуначныя лініі: Масква — Негарэлае, Жукаўка — Смаленск — Віцебск — Бігосава, Орша — Невель, Орша — Лепель і іншыя.
Агульная эксплуатацыйная даўжыня ліній на 1951 год складала 2556,5 км.
Кіраўніцтва Начальнікамі Заходняй чыгункі ў розныя гады былі: І. У. Кавалёў (1937—1939) В. П. Ягораў (студзень — снежань 1944)
Іншае Друкаваным органам чыгункі была ведамасная газета «Большевистский путь» (бел.: Бальшавіцкі шлях).
Крыніцы
Літаратура
Катэгорыя:Чыгункі СССР Катэгорыя:Чыгункі Беларусі Катэгорыя:З’явіліся ў 1936 годзе Катэгорыя:Зніклі ў 1953 годзе Катэгорыя:Транспарт Беларускай ССР Катэгорыя:Гісторыя Смаленска