Галички Циркул (, ) — управна единица на Австриското Царство во Кралството Галиција и Лодомерија во годините 1773—1782.
Историја
Почетоци Галичкиот Циркул со седиште во Галич бил основан во 1773 година на полски земјишта заземени од Австрија за време на Првата поделба на Полска. Првично, беше поделен на тринаесет дистрикти (окрузи):
Буџанув Чорткив Делатин Долина Галич Косив Монастириска Надвирна Сњатин Тлумач Тисменица Уторопи Жидачив
Оваа поделба не траела долго — на конференцијата на Дворската канцеларија на 14 март 1774 г., било наведено дека толку голем број окрузи може да се оправда единствено ако нивните раководители се соочени со бројни и важни задачи. Затоа, воспоставен е општ принцип дека со текот на времето ќе биде потребно значително намалување на нивниот број. Во согласност со овој став, на 21 јуни 1774 г., гувернерот ги презентирал своите предлози за реорганизација. Како одговор, тој добил декрет од 3 август 1774 г., во кој бил информиран дека царицата Марија Терезија Хабсбург изразила согласност во принцип за предложените измени — под услов нивното спроведување да не ја одложи работата за воведување на даночниот систем и урбаната регулатива. Во следниот спомен од 11 октомври 1774 г., гувернерот презентираше подробен план за реорганизација, кој беше одобрен со резолуција на Дворската канцеларија од 14 март 1775 г. Како последица на овие дејства, бројот на окрузи во Галичкиот Циркул беше намален на четири:
Галич (од укинатите: Галич, Монастириска и Жидачив), Коломија (од укинатите: Делатин, Надвирна и Уторопи), Тисменица (од укинатите: Долина, Тлумач и Тисменица), Залешчики (од укинатите: Буџанув, Чорткив и Сњатин).
На 22 март 1782 г., бил објавен патент за воведување на одредени измени, според кој окрузите Коломија и Тисменица биле споени во еден округ — Станиславов.
Реформа и укинување на циркулот Во меѓувреме, се водеа дискусии за нова основна управна поделба на Галиција. Веќе на 2 септември 1780 г., дворската канцеларија издаде декрет во кој го информираше гувернерот за новите одлуки во врска со управното приредување. Царицата Марија Терезија Хабсбург долго време планирала да воведе реформи насочени кон прилагодување на политичкиот систем на Галиција кон принципите што важеле во германските наследни земји. Донесена е клучна одлука за преобразба на постојните окрузи во циркули. Затоа, беше наредено да се започне со работа на план за реорганизација. Во исто време, беа определени главните насоки, кои требаше да ја претставуваат основата за создавање на овој план. Посебен акцент беше ставен на обезбедувањето седиштата на циркулските власти да бидат сместени што е можно поблиску до нивните центри. Иако се препорачуваше површините на поединечните циркули да бидат релативно еднакви во однос на површината, ова правило не треба да се третира премногу строго — доколку имало важни причини, можни биле отстапувања од еднаквата поделба. Исто така, беше истакнато дека месното прилагодување на седиштата на властите не треба да се менува без јасна потреба, бидејќи тоа би значело бројни тешкотии — вклучително и потребата од преместување на архивите, кои значително се зголемија во осум години. Конечно, беше нагласена важноста од соодветен избор на раководен персонал за пополнување на нови позиции.
Во согласност со усвоените упатства, на 1 декември 1780 г. беше подготвен споменик, во кој беше претставен проект за нова управна поделба на Галиција на 18 помали циркули врз основа на постојните осумнаесет окрузи:
Округ Станиславов — преобразуван во Станиславовски Циркул, Округ Залешчики — преобразуван во Залешчички Циркул, Округ Галич — требало да се преобразува во помал Галички Циркул, но на крајот било одлучено седиштето на началникот на Галичкиот Циркул да се смени од Галич во Маријампол, што резултирало со создавање на Маријамполскиот Циркул.
Овој план бил одобрен и стапил на сила во 1782 г., што значело и укинување на Галичкиот Циркул.
Понатамошна судбина Следната година донесе нови промени, бидејќи врз основа на патентот од 25 ноември 1783 г., седиштето на Маријамполскиот Циркул беше преместено од Маријампол во Долина. Долинскиот Циркул со седиште во Долина бил укинат пред 1794 г. и преобразуван во новиот Стријски Циркул со седиште во Стриј.
Дополнителна литература
Barwiński, Eugeniusz (1935). Pierwsze podziały administracyjne Galicji. Ziemia Czerwieńska 1935, z. 1, s. 57-65. Grodziski, Stanisław (1971). Historia ustroju społeczno-politycznego Galicji 1772-1848, Wrocław (s. 161-165). Krochmal, Anna (2015). Źródła kartograficzne i historyczne do podziałów administracyjnych Galicji (1772–1918). Miscellanea Historico-Archivistica, (22), 219-235. Kutrzeba, Stanisław (1920). Historia ustroju Polski w zarysie. Wydawnictwo Poznańskiego Towarzystwa Przyjaciół Nauk, Korona. Mark, Rudolf A. (1994) Galizien unter österreichischer Herrschaft: Verwaltung, Kirche, Bevölkerung. Herder-Verlag, Marburg.
Reder, Jerzy (1974). Podziały polityczne i administracyjne Małopolski w dobie upadku dawnej Rzeczypospolitej. Palestra 18/7 (199), 88-99. Witkowski, Wojciech (2007). Historia administracji w Polsce 1764–2020. Wydawnictwo Naukowe PWN, Warszawa.
Категорија:Циркули во Галиција Категорија:Држави и територии настанати во 1773 година Категорија:Држави и територии распаднати во 1782 година