Ксаверый Карніцкі (пол. Ksawery Karnicki, 13 жніўня 1750, Навагрудскае ваяводства - 1801, Шэрбур) — падарожнік, першы ўраджэнец ВКЛ і Рэчы Паспалітай, які наведаў Аўстралію.Карніцкі Ксаверый // Энцыклапедыя гісторыі Беларусі : у 6 т. – Мінск, 1997. – Т. 4. – С. 120.Karnicki Ksawery // Polski Słownik Biograficzny. T. XII. S. 68-69.
Біяграфія Вучыўся ў піярскіх школах. У 1774 годзеэміграваў у Паўднёвую Амерыку. Наведаў востраў Вялікадня. Затым з Чылі ўзначаліў кітабойную экспедыцыю ў Аўстралію. Падрабязнасці яго месцазнаходжання і дзейнасці невядомыя. Ён заставаўся на кантыненце да 1791 года. Пасля гэтага з Аўстраліі ён прыехаў у Марсель. Памёр у французскім партовым горадзе Шэрбур у 1801 годзе.
Дзённікі падарожніка, напісаныя ў 1785–1791 гадах, былі вывезены ў Польшчу і захоўваліся ў Юзафа Бжазоўскага, але ні арыгінал, ні копія не захаваліся. Рукапіс, магчыма, быў знішчаны падчас Другой сусветнай вайны.
Карніцкі, верагодна, супрацоўнічаў з Паўлам Міхалам Мастоўскім герба Даленга (1721-1781), удзельнікам Барскай канфедэрацыі, які эміграваў у Францыю, дзе ў 1774 годзе набыў маёнтак недалёка ад Парыжа і абвясціў сябе князем. Падчас Вайны за незалежнасць ЗША Мастоўскі абяцаў падтрымку паняволеным калоніям у абмен на княства пад назвай «Брыдж-акруга» або «Новая Польшча» ў Фларыдзе, Вірджыніі або Караліне, куды ён павінен быў прывезці многіх палякаў. Гэтай калоніяй павінны былі кіраваць ён і Карніцкі. Ён таксама запатрабаваў месца ў Кангрэсе для асобнай юрысдыкцыі, спадчыннай улады і асобнай арміі. Такім чынам, княствы павінны былі быць звязаны з амерыканскімі калоніямі толькі праз месцы ў Кангрэсе.
Крыніцы
Літаратура Марціновіч Алесь. Гісторыя праз лёсы. – Мінск, 2016. – Т. 2. – 20-30.
Спасылкі
Катэгорыя:Памерлі ў 1801 годзе Катэгорыя:Нарадзіліся ў 1750 годзе Катэгорыя:Падарожнікі Польшчы Катэгорыя:Мемуарысты Польшчы Катэгорыя:Падарожнікі-даследчыкі Катэгорыя:Падарожнікі Катэгорыя:Нарадзіліся ў Навагрудскім ваяводстве