Логорот за интернирање „Касл Маунтин“ (англиски: Castle Mountain internment camp), сместен во националниот парк Банф во Алберта, бил најголемиот објект за интернирање во канадските Карпести Планини, во кој биле сместени неколку стотици затвореници во исто време. Логорот бил основан на 13 јули 1915 година, а за време на целото негово работење, во објектот биле интернирани вкупно 660 непријателски странци.
Интернирање Означени како „непријателски странци“ според Законот за воени мерки на Канада од 1914 година, околу 8.579 лица биле интернирани за време на Првата светска војна како воени заробеници. Иако формално биле водени како државјани на земји со кои Канада била во војна, огромното мнозинство од нив биле доселеници-имигранти, првенствено од украинско етничко потекло. Логорот „Касл Маунтин“, кој бил изграден во 1915 година во подножјето на истоимената планина, функционирал како канадски логор за интернирање во кој биле сместени затвореници-имигранти од украинско, австриско, унгарско и германско потекло.
И покрај нивниот цивилен статус, голем број од нив биле испратени во логори за воени заробеници во внатрешноста на Канада, со цел да се користат како работна сила за владини проекти. Особено значајна била употребата на принудна работа во националните паркови на Канада, каде што затворениците биле распоредувани во согласност со тогашната државна политика за подобрување на постојните објекти и зголемување на пристапноста преку развој на инфраструктурата во парковскиот систем. До 1915 година, неколку логори за интернирање во и околу Карпестите Планини биле во целосна функција, вклучувајќи го и оној во подножјето на Касл Маунтин, кој бил крајна точка на тогаш недовршениот пат Банф–Лаган (Езеро Луис). лево|мини|Логор за интернирање Касл Маунтин (1915) Имајќи ја предвид вредноста на идниот туризам, главната цел на логорот била продолжување на автопатот од Банф до Езерото Луис, иако, покрај тоа, затворениците граделе и мостови, канали и противпожарни појаси. Логорот првично се состоел од шатори сместени во простор заграден со двојна ограда од бодликава жица. Сепак, шаторите се покажале како несоодветни за суровата зимска клима, што принудило преместување на логорот во воени касарни изградени на периферијата на градот Банф, веднаш до локалитетот „Пештера и басен“ (Cave and Basin) – местото каде што се наоѓаат оригиналните термални извори.
За време на престојот во Банф, интернираните лица биле ангажирани во голем број специјални проекти: уредување и дренажа на рекреативните терени; расчистување на просторот за чување бизони (Buffalo Paddock); пробивање патеки; рекултивација на земјиште за тениски и голф терени, стрелишта и скијачки скокалници; дробење карпи; вадење камен за хотелот „Банф Спрингс“ (кој тогаш сè уште бил во изградба), како и помали јавни проекти како поправка на улици и тротоари.
Со почетокот на пролетта, логорот повторно се враќал на локацијата кај Касл Маунтин. Овој процес на сезонско преместување продолжил сè до август 1917 година, кога логорот бил конечно затворен, а интернираните лица биле условно пуштени на работа во приватната индустрија со цел да се ублажи растечкиот недостиг на работна сила во земјата.
Управувањето со логорот „Касл Маунтин“ се соочувало со сериозни потешкотии. Злоупотребите биле широко распространети и иако биле уредно евидентирани од страна на Дирекцијата за операции за интернирање во Отава, тие никогаш не биле коригирани. Бегствата на затворениците биле честа појава. Условите во логорот наишле на остра осуда од страна на неутралните набљудувачи и Централните сили, кои ја обвиниле Канада за кршење на меѓународните норми со кои се регулирало интернирањето на непријателските странци. Поради ова, состојбата во логорот станала предмет на интерес и за Воената канцеларија во Лондон, предизвикувајќи дискусии меѓу британската влада и Отава.
Наследство Во 2008 година, бил постигнат договор со украинско-канадската заедница во врска со признавањето и обесштетувањето за интернирањето за време на Првата светска војна, при што важен дел од договорот бил наменет за финансирање образовни проекти. Агенцијата „Паркови Канада“ (Parks Canada), одговорна за националните паркови, соработувала на проектот за отворање на информативно-едукативен центар на локалитетот „Пештера и басен“, со цел да се прикаже природата и историското значење на ова искуство. На самата локација денес се поставени информативни табли.
Во 1995 година, Украинско-канадското здружение за граѓански слободи поставило споменик во подножјето на Касл Маунтин, покрај автопатот 1А, во близина на оригиналната периметарска ограда на поранешниот логор. На 5 јуни 2012 година, споменикот го посетил Свјатослав, вишиот архиепископ на Украинската грчко-католичка црква, кој отслужил помен во знак на сеќавање на сите оние кои биле затворени како „непријателски странци“ за време на првите операции за интернирање во Канада.
На 22 август 2014 година, точно во 11:00 часот по локално време, на 100 различни локации низ целата земја истовремено биле откриени 100 алуминиумски спомен-плочи со наслов „Потсетување на првите национални операции за интернирање во Канада 1914–1920“. Спомен-плочите содржеле фотографија од затвореници зад жичена ограда во логорот „Касл Маунтин“ во Банф, а проектот бил реализиран со финансиска поддршка од Канадскиот фонд за признавање на интернирањата од Првата светска војна. Проектот, симболично наречен „Сто“, го организирал д-р Љубомир Луциук, професор на Кралскиот воен колеџ во Канада и поранешен претседател на Украинско-канадското здружение за граѓански слободи.
Со овој настан во 2014 година се одбележала 100-годишнината од донесувањето на Законот за воени мерки на Канада (усвоен на 22 август 1914 година). Овој закон овозможил затворање на украинските Канаѓани и припадниците на други етнички групи, вклучувајќи ги германската, унгарската, српската, хрватската и ерменската заедница, во вкупно 24 логори за интернирање низ Канада за време на Првата светска војна. Подоцна, во 2020 година, потомците на интернираните лица и претставници на украинско-канадската заедница одржале скромна церемонија по повод 25-годишнината од поставувањето на споменикот кај Касл Маунтин.
Наводи Категорија:Историја на човековите права во Канада Категорија:Координати на Википодатоците